Sử Trung Quốc

Thái Thú Hán Trung: Trương Phi, Ngụy Diên và Lựa chọn của Lưu Bị

Khi Lưu Bị quyết định chọn Ngụy Diên làm Thái thú Hán Trung chứ không phải Trương Phi, thì "toàn quân đều kinh ngạc". Quyết định này của Lưu Tiên chủ, rốt cuộc là vì đâu?

tao hinh nhan vat truong phi

(Nguyễn Đỗ Thuyên)

Mảnh đất Hán Trung, nơi phát tích của triều đại nhà Hán, dường như không phải là đất lành với Tào Tháo, nhưng lại chứng kiến nhiều thành tích quân sự của Lưu Bị. Tại đây, lão tướng Hoàng Trung một đao trảm Hạ Hầu Uyên, Tào Tháo cũng nhai mãi cái “gân gà” này mà không nuốt được, cuối cùng đành phải hậm hực rút quân, hai tay nhượng lại cả Ích châu toàn vẹn cho Lưu Bị.

Trước khi quay về Thành Đô, Lưu Bị cần một viên đại tướng trấn giữ Hán Trung, an định bờ cõi, nhìn thẳng Trường An. Lúc này, viên “huynh đệ đại tướng thứ nhất” Quan Vũ đang trấn giữ ở biên giới phía đông (Kinh châu), vì vậy ai cũng đoán Lưu Bị sẽ chọn viên viên “huynh đệ đại tướng thứ hai” Trương Phi để trấn giữ biên giới phía bắc (Hán Trung). Theo Tam Quốc Chí – Ngụy Diên truyện, không chỉ quần thần Thục Hán nghĩ như thế, mà chính Trương Phi cũng dự đoán như thế. Cho nên, khi Lưu Bị quyết định chọn Ngụy Diên làm Thái thú Hán Trung chứ không phải Trương Phi, thì “toàn quân đều kinh ngạc”. Quyết định này của Lưu Tiên chủ, rốt cuộc là vì đâu?

Có nhiều lí do, trong đó có một lí do là Trương Phi lúc này cũng đang nắm giữ nhiệm vụ quan trọng không kém, là trấn thủ Lãng Trung-Ba Tây-Ba quận. Tại sao địa khu này lại cần có Trương Phi trấn đóng? Vì:

+ Người mà Trương Phi hàng phục – Nghiêm Nhan chính là đại diện cho thế tộc bản địa Nghiêm gia Ba quận. Phi có phong độ kẻ sĩ, có giao tình thân thiết với Nghiêm Nhan, không để Phi làm Thái thú Ba Tây để vỗ về thì còn ai?

+ Đất Lãng Trung là trọng trấn của Ba Tây, hô ứng với Tử Đồng, nếu mất Lãng Trung coi như mất luôn Ba Tây, như thế lá chắn cho Thành Đô không còn nữa, vì Lãng Trung nằm ở đông bắc Tây Xuyên, mặt đông có Ba sơn, mặt tây có Kiếm Môn, là đường ắt qua khi vào Xuyên. Hiểm địa này không phải bậc đại tướng như Trương Phi thì khó ai kham nổi.

+ Đất Ba quận có “truyền thống phản loạn lâu đời”, từ Triệu Vĩ phản loạn cố tình chia Ba quận thành “hai quận” là Ba quận và Vĩnh Ninh; cho đến khi Lưu Chương vì khống chế giặc Ngũ Đấu Mễ đạo lại chia từ “hai quận” thành “ba quận” là Ba quận, Ba Đông, Ba Tây. Nói chung là phương diện quản lý hành chính rất khó khăn, lòng người chưa bình. Không phải là người cực kỳ tâm phúc và có tài năng như Trương Phi, thì còn ai kham được?

Xét thế thì việc Diên làm Thái thú Hán Trung gây bất ngờ là bởi chưa thấy được cái khẩn yếu của Ba quận vậy.

Tây Sở Bá Vương Hạng Vũ: Ngoài “Lực bạt sơn hề khí cái khế” còn có gì?
Vài nét về bản đồ Trung Quốc hiện nay

Có thể nói, cả Trương Phi lẫn Ngụy Diên đều có võ lược xuất chúng (Trương Phi đánh bại Trương Cáp – một trong Ngũ tử lương tướng của nhà Ngụy, là công thần chiếm đất Thục của Lưu Chương. Ngụy Diên đánh bại năng tướng Quách Hoài, tham gia chiến địch đánh bại Tư Mã Ý). Họ đều đủ sức đảm nhiệm chức trách của một vị đại tướng phụ trách quân sự cho bất cứ địa khu nào. Có điều, tính chất phức tạp về chính trị ở Lãng Trung đòi hỏi một người không chỉ có võ lược mà phải có cả kỹ năng xử lý chính trị. Về điểm này, tính cách của Ngụy Diên có mặt không ổn, rất khó cộng tác với đồng liêu, càng không thể đảm đương nhiệm vụ giao thiệp, vỗ về các thế gia đại tộc Ba Thục mới về quy hàng Lưu Bị, ổn định lòng người.

Điều này về sau đã được kiểm chứng. Thời kỳ Gia Cát Lượng, Diên liên tục bất hòa với nhân vật thứ tư của quân đội Thục Hán là Dương Nghi (Ba vị trí đầu dĩ nhiên là Gia Cát Lượng, Lý Nghiêm và Ngụy Diên). Dương Nghi – dù về sau có tệ hại thế nào – thì trong thời kỳ Gia Cát Lượng, ông ta vẫn là cánh tay đắc lực, có tài năng đặc biệt trong vấn đề hậu cần, quân nhu. Các chiến dịch Bắc phạt của Lượng vận hành thông suốt không thể thiếu công lao của Nghi. Cũng bởi thế, Gia Cát Lượng đã phải tận lực áp chế mâu thuẫn Ngụy Diên – Dương Nghi, không thể hai viên văn thần võ tướng này sống chết với nhau.

Mâu thuẫn Diên – Nghi lớn đến mức nào? Huyên náo đến mức ông hàng xóm phía Đông là Tôn Quyền cũng biết, phải nói là quá mức ồn ào. Ngô chủ thậm chí còn cảnh báo với Phí Y: “Nếu một mai không có Gia Cát Lượng, tất thành họa loạn”. Mà đâu chỉ với Dương Nghi, Ngụy Diên cũng từng có bất hòa lớn với Xa kỵ tướng quân Lưu Diễm trước đó.

Nghĩ kỹ lại thì, có khi chính vì tính cách quá mức bạo liệt này mà Lưu Bị cũng khó mà sắp xếp Ngụy Diên trong cảnh nội. Ngược lại, nếu để Ngụy Diên trấn thủ biên giới, hướng nguồn năng lượng (và cả sự bạo liệt đó) ra bên ngoài, thì lại hoàn toàn yên tâm vậy.

4.7/5 - (3 votes)

KHÁM PHÁ


Ảnh Việt Nam Xưa

  • Một gia đình người Việt giầu có vào năm 1870 (ảnh đã được phục chế màu)
  • Những nhạc công người Việt đang biểu diễn - Sài Gòn 1866
  • Lễ hội Phủ Dầy - Nam Định xưa, cách đây hơn 100 năm
  • Một ngôi miếu ở làng quê Bắc bộ từ những năm 1910s
  • Lễ hội Phủ Dầy - Nam Định xưa, cách đây hơn 100 năm
  • Lễ hội Phủ Dầy - Nam Định xưa, cách đây hơn 100 năm
  • Một vị chức sắc làng Xa La, tỉnh Hà Đông cũ - Ảnh năm 1915
  • Ảnh chụp cụ đồ Nho từ đầu thế kỷ XX
  • Hai vợ chồng người nông dân Bắc bộ năm 1910
  • Tục ăn trầu của phụ nữ Việt xưa
  • Tục ăn trầu của phụ nữ Việt xưa
  • Chân dung phụ nữ Việt Nam trước năm 1915
  • Chân dung một gia đình khá giả ở Miền Bắc
  • Mệ Bông Nguyễn Thị Cẩm Hà
  • Trạm tàu điện bờ hồ (nhìn từ góc Hàng Đào
  • Su ra doi cua tuyen ngon doc lap my
  • Đoạn trích từ Nhật ký của Nữ hoàng Victoria. Nguồn: Royal Collection Trust, Luân Đôn
  • Chân dung gia đình hoàng gia năm 1846
  • Nữ hoàng Victoria và Abdul Karim tại Cung điện Buckingham. Nguồn: The New York Times
  • Chân dung Thằng Mõ chụp năm 1902
  • Lính hầu đang khiêng một vị chức sắc cấp huyện đi công vụ, ảnh chụp từ đầu thế kỷ XX
  • Học sinh đi học những năm cuối thế kỷ XIX
  • Những người bán hàng rong ven đường ở Bắc kỳ đầu thế kỷ XX
  • Không ảnh Hà Nội năm 1926
  • Một vị quan lớn cùng đoàn tuỳ tùng và lính cắp gươm, tráp theo hầu - Ảnh từ đầu thế kỷ XX
  • Ngày Tết của một gia đình khá giả ở miền Bắc những năm 1920s

Leave a Comment